Hukuki meseleniz için ilk adımı birlikte planlayalım.Görüşme planlayın

İş ve sosyal güvenlik kavramları

Bu alandaki 50 kavramı tanımları, resmî kaynakları ve ilgili çalışma alanlarıyla inceleyin.

Alt işveren

Kanuni koşullarla başka işverenin işyerinde belirli işi kendi işçileriyle üstlenen işverendir.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

Ara dinlenmesi

Günlük çalışma sırasında işçinin dinlenmesi için sağlanan ve süresi kanuni kurallarla belirlenen aradır.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

Asgari ücret

Kanuni usulle belirlenen ve kapsamındaki çalışmalar için altında ücret kararlaştırılamayan alt sınırdır.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

Asıl işveren

Alt işveren ilişkisinde işyerindeki faaliyetle ilgili işi başka işverene veren taraftır.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

Ayrımcılık tazminatı

Eşit davranma yükümlülüğünün kanuni kapsamda ihlalinde talep edilebilen tazminat türüdür.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

Belirli süreli iş sözleşmesi

Kanuni objektif koşullarla süresi belirlenmiş olarak kurulan iş sözleşmesidir.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

Belirsiz süreli iş sözleşmesi

İş ilişkisinin sona ermesi belirli bir süreye bağlanmadan kurulan sözleşmedir.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

Boşta geçen süre ücreti

Geçersiz fesih sürecinde kanundaki sınırlar ve koşullarla doğabilen ücret ve diğer haklardır.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

Brüt ücret

Yasal kesintiler uygulanmadan önceki ücret tutarını ifade eder.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

Çağrı üzerine çalışma

İşçinin yapmayı üstlendiği iş için ihtiyaç doğdukça çağrılmasını düzenleyen kısmi çalışma biçimidir.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

Çıplak ücret

Ek sosyal menfaatlerden ayrı olarak temel çalışma karşılığı belirlenen ücret tutarıdır.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

Deneme kaydı

Tarafların iş ilişkisini kanuni sınırlar içinde denemelerine imkân veren sözleşme hükmüdür.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

Eşit davranma borcu

İşverenin karşılaştırılabilir durumdaki çalışanlar arasında hukuken yasaklanan ayrım yapmama yükümlülüğüdür.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

Fazla çalışma

İlgili çalışma rejimindeki kanuni haftalık sınırı aşan ve özel kurallara tabi çalışmadır.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

Fazla sürelerle çalışma

Sözleşmedeki süre kanuni haftalık sınırın altındaysa bu süreden kanuni sınıra kadar yapılan çalışmadır.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

Geçerli fesih

İş güvencesi kapsamında işçinin yeterliliği, davranışları veya işletme gerekleriyle değerlendirilen fesih türüdür.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

Geçici iş göremezlik

Sağlık durumu nedeniyle belirli süre çalışamama hâlidir; sosyal güvenlik ödeneği koşulları ayrıca aranır.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

Geçici iş ilişkisi

Kanuni sınırlar ve koşullarla işçinin başka işveren yanında çalıştırılmasına ilişkin ilişkidir.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

Giydirilmiş ücret

Belirli alacak hesaplarında çıplak ücrete eklenen düzenli menfaatleri de içeren ücret esasıdır.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

Grev

İşçilerin topluca çalışmama yoluyla işyerindeki faaliyeti durdurmasına ilişkin, kanuni koşullara bağlı eylemdir.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

Hafta tatili

Kanuni çalışma düzeni içinde işçiye sağlanması gereken kesintisiz haftalık dinlenme dönemidir.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

Haklı fesih

Kanunda öngörülen ağır sebeplerle iş sözleşmesinin bildirim süresi beklenmeden sona erdirilmesidir.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

Hizmet tespiti

Sigortalı çalışmanın kuruma bildirilmeyen veya eksik bildirilen kısmının yargısal belirlenmesine yönelik taleptir.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

İhbar süresi

Belirsiz süreli iş sözleşmesinin bildirimli feshinde uyulması gereken önceden haber verme dönemidir.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

İhbar tazminatı

Bildirimli fesih kurallarına uyulmamasının kanuni koşullarda doğurduğu tazminattır.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

İş güvencesi

Kanuni kapsam içindeki işçinin feshin geçerliliği bakımından yararlandığı koruma sistemidir.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

İş hukukunda denkleştirme

Çalışma sürelerinin kanuni koşullarla belirli dönem içinde ortalama sınırlar korunarak düzenlenmesidir.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

İş kazası

Sosyal güvenlik ve sorumluluk hukukunda koşulları ayrı değerlendirilen, çalışma bağlantılı zararlandırıcı olaydır.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

İş sözleşmesi

İşçinin bağımlı çalışmayı, işverenin ücret ödemeyi üstlendiği sözleşmedir.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

İşçi

Bir iş sözleşmesine dayanarak bağımlı biçimde çalışan gerçek kişidir.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

İşe başlatmama tazminatı

İşe iade koşullarını sağlayan işçinin işe başlatılmamasına bağlanan kanuni tazminattır.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

İşe iade

Geçersiz feshin kanuni koşullarda tespiti ve işçinin işe dönüş sürecine ilişkin hukuki korumadır.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

İşveren

İşçi çalıştıran gerçek veya tüzel kişi ya da tüzel kişiliği olmayan kurum ve kuruluştur.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

İşveren vekili

İşveren adına hareket ederek işin, işyerinin veya işletmenin yönetiminde görev alan kişidir.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

İşyeri

Mal veya hizmet üretimi için maddi ve maddi olmayan unsurlarla işçinin örgütlendiği birimdir.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

İşyeri devri

İşyerinin veya bölümünün hukuki işlemle başka işverene geçmesidir; işçilik haklarına etkisi özel kurallara bağlıdır.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

Kıdem tazminatı

Hizmet süresi ve sona erme sebebi gibi kanuni koşullarla doğabilen işçilik tazminatıdır.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

Kısmi süreli çalışma

Normal haftalık süresi emsal tam süreli çalışmaya göre önemli ölçüde az belirlenen çalışmadır.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

Meslek hastalığı

Yapılan işin niteliği veya yürütüm koşullarıyla bağlantılı hastalık veya engellilik hâlidir.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

Mobbing

İş ilişkisinde sistematik ve süreklilik taşıyan psikolojik taciz iddialarını ifade eden kavramdır.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

Net ücret

İlgili kesintiler uygulandıktan sonra çalışana ödenecek ücret tutarıdır.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

Sendika

Çalışma ilişkilerinde ortak ekonomik ve sosyal hakları korumak için kurulan kanuni örgütlenmedir.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

Tam süreli çalışma

İşyerindeki normal haftalık çalışma düzenini temel alan iş sözleşmesi biçimidir.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

Telafi çalışması

Kanunun izin verdiği çalışılmayan sürelerin belirli usulle sonradan tamamlanmasıdır.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

Toplu iş sözleşmesi

Yetkili tarafların çalışma ilişkilerindeki hak ve yükümlülükleri topluca düzenlediği sözleşmedir.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

Ulusal bayram ve genel tatil

Kanunun tatil saydığı günlerde çalışma ve ücret bakımından özel kurallara tabi günlerdir.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

Uzaktan çalışma

İşin, sözleşme ve kanuni düzenlemeler çerçevesinde işyeri dışında yerine getirildiği çalışma ilişkisidir.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

Ücret

Bir kimseye iş karşılığında işveren veya üçüncü kişilerce sağlanan ve parayla ödenen tutardır.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

Ücret bordrosu

Ücret, ek ödemeler ve kesintiler gibi hesap kalemlerini gösteren işyeri kaydıdır.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

Yıllık ücretli izin

Gerekli hizmet koşullarıyla işçinin ücretini koruyarak dinlenmesini sağlayan izin hakkıdır.

İlgili resmî mevzuat ↗

İlgili çalışma alanı

Bütün kavramlarda ara

İlk adımı planlayın.